Dringend eigen gebruik

De verhuurder die het verhuurde zelf dringend in gebruik wenst te gaan nemen kan op die grond de huurovereenkomst opzeggen. Anders dan vaak gedacht wordt, hoeft het niet per se de verhuurder zelf te zijn die het verhuurde in gebruik wenst te gaan nemen. Op deze opzeggingsgrond kan ook een beroep worden gedaan door de verhuurder als zijn geregistreerde partner, een bloed- of aanverwant in de eerste graad of een pleegkind het gehuurde persoonlijk in gebruik wil gaan nemen.

Een ander veel voorkomend misverstand is dat “dringend” betekent dat er sprake moet zijn van haast. Het gaat echter niet om een urgentie in de tijd. Het gaat erom dat het eigen gebruik door de verhuurder van de bedrijfsruimte voor hem van wezenlijk belang is.

Verhuurder is een bedrijf

In veel gevallen is de verhuurder een bedrijf (meestal in de vorm van een BV). In de praktijk komt het regelmatig voor dat niet de verhurende BV zelf maar een aan die rechtspersoon gelieerde vennootschap de verhuurde ruimte wil gaan gebruiken. De verhuurder zal in dat geval moeten aantonen dat hij met de verhuur aan deze gelieerde partij zijn eigen belang dient. Het is dus bijvoorbeeld geen gegeven dat als een moederbedrijf, dat 100 procent van de aandelen houdt in de verhurende dochtervennootschap, de bedrijfsruimte in kwestie zelf wil gaan gebruiken er sprake is van eigen gebruik.

Wijziging van bestemming

Als de verhuurder voornemens is om de bedrijfsruimte in plaats van winkelruimte (dus bedrijfsruimte in de zin van artikel 7:290 BW) als kantoorruimte te gaan gebruiken in de zin van artikel 7:230a BW dan staat dat nieuwe, andere gebruik niet in de weg aan een beroep op de opzeggingsgrond van dringend eigen gebruik.

Renovatie kan ook dringend eigen gebruik opleveren

Een renovatie van een bedrijfsruimte die zonder beëindiging van de huurovereenkomst niet mogelijk is valt ook onder het begrip dringend eigen gebruik. Hiervan kan bijvoorbeeld sprake zijn als een winkelruimte gesloopt wordt en er vervolgens een nieuw gebouw wordt geplaatst met een andere functie. Een verkoop van de ruimte valt overigens niet onder deze opzeggingsgrond.

Onterecht opgezegd? Verhuurder aansprakelijk voor de schade

Verhuurders moeten zich wel realiseren dat als later zou blijken dat ten onrechte is opgezegd op grond van dringend eigen gebruik de huurder (en de onderhuurder aan wie bevoegdelijk is onderverhuurd) de verhuurder kan aanspreken tot vergoeding van de schade die veroorzaakt is. In de rechtspraak is uitgemaakt dat als het gehuurde niet binnen een jaar na het einde van de huurovereenkomst in gebruik is genomen door de verhuurder de wil om het verhuurde in eigen gebruik te nemen niet aanwezig is geweest bij de verhuurder. Het gaat bij de begroting van de schade onder meer om winstderving en schade in verband met nog niet afgeschreven investeringen.