Kunnen de OK-functionarissen Nexperia tegen de wil van Wingtech opsplitsen?

In de Nexperia-zaak hebben de door de Ondernemingskamer (OK) benoemde functionarissen voorgesteld de onderneming op te splitsen in een Chinees en een niet-Chinees deel. Wingtech en Mr. Wing verzetten zich tegen dat plan. Maar kunnen zij de voorgenomen herstructurering ook tegenhouden? Advocaat ondernemingsrecht Onno Hennis bespreekt in deze blog de bevoegdheden van de OK-functionarissen en de grenzen daaraan.

Wat houdt het voorstel in?

Uit een recente beursmelding van Wingtech volgt dat de OK-functionarissen bij Nexperia op korte termijn een aanpassing van de aandeelhoudersstructuur noodzakelijk achten. Zij hebben daartoe een “Two Circles”-structuur voorgesteld: Wingtech zou de zeggenschap over de Chinese Nexperia-vennootschappen behouden, terwijl externe investeerders een controlerend belang zouden verkrijgen in de overige wereldwijde activiteiten. Wingtech zou daarin slechts een minderheidsbelang overhouden. Hoe de herstructurering juridisch wordt vormgegeven, vermeldt het bericht niet.

Opsplitsing al een feit?

Feitelijk opereren de Chinese en niet-Chinese activiteiten al grotendeels afzonderlijk. De Nederlandse tak schortte eerder de levering van wafers aan China op en bouwt aan alternatieve productieketens, onder meer door uitbreiding in Maleisië en samenwerkingen met Polar Semiconductor en Tata Electronics. Ook de Chinese tak bouwt aan een eigen productieketen, met Chinese leveranciers van wafers. Volgens Nexperia opereren de betrokken Chinese vennootschappen bovendien buiten haar governancestructuur en onttrekken zij zich aan haar controle. Eerder bleek al dat er nauwelijks onderling overleg is.

Verzet Wingtech en Mr. Wing

Met de voorgestelde “Two Circles”-structuur zou de juridische structuur dus aansluiten bij de feitelijke scheiding. Toch wijzen Wingtech en Mr. Wing dit plan resoluut af. Volgens hen gaat het plan veel verder. Wingtech stelt dat de OK-functionarissen als doel hebben om op basis van discriminatie van Chinese investeerders en onredelijke geopolitieke overwegingen haar rechtmatige investeringsbelangen in Nexperia te ontnemen. Het “Two Circles”-plan komt volgens Wingtech neer op onteigening.

Zitting Ondernemingskamer

Kennelijk verzet Wingtech zich niet alleen in woord, maar ook in daad tegen de plannen van de OK-functionarissen. Afgelopen vrijdag vond namelijk een zitting plaats bij de OK over aanvullende onmiddellijke voorzieningen. Nexperia verzocht de OK Wingtech, Mr. Wing en andere betrokkenen te verplichten om op last van een dwangsom de taakuitoefening van de OK-functionarissen te ondersteunen en te dulden, ook bij het werken aan een structurele oplossing zoals de “Two Circles”-structuur.

Taak en bevoegdheden OK-functionarissen

Maar wat kunnen en mogen de OK-functionarissen precies? De OK-functionarissen zijn namelijk naar hun aard slechts tijdelijk benoemd. Gaat het niet te ver, wanneer zij overgaan tot bijvoorbeeld een aandelenemissie als gevolg waarvan de enig (indirect) aandeelhouder, Wingtech, haar positie als controlerend aandeelhouder kwijtraakt? Eerdere zaken bij de OK laten zien waar de ruimte en de grenzen voor de OK-functionarissen liggen.

Novero

Het standaardarrest dat hierover gaat is Novero. In die zaak stonden twee 50%-aandeelhouders tegenover elkaar en verkeerde de onderneming in ernstige financiële nood. De OK-bestuurder wilde de dochtervennootschappen verkopen, waartegen een van de aandeelhouders zich verzette. De OK (ECLI:NL:GHAMS:2013:4769) en de Hoge Raad (ECLI:NL:HR:2014:1652) overwogen dat een tijdelijk bestuurder in beginsel alle wettelijke en statutaire bestuursbevoegdheden heeft. Daaronder kunnen ook besluiten met ingrijpende, onomkeerbare gevolgen vallen, mits de noodzaak voldoende blijkt en een billijke belangenafweging plaatsvindt. Hij moet wel rekening houden met zijn tijdelijke positie en de belangen van degenen wier bevoegdheden zijn beperkt. Voor de beheerder van aandelen geldt bovendien dat hij moet waken voor de belangen van de houders van de beheerde aandelen. Op zichzelf vormt de tijdelijke benoeming dus geen beletsel voor een voorgenomen herstructurering.

Centric

Ook in de Sanderink-saga besloten de OK-functionarissen tot een verregaande maatregel, namelijk de verkoop van de volledige onderneming van Centric. Net als bij Nexperia waren alle aandelen in handen van één aandeelhouder. De OK overwoog daarbij dat er sprake was van ‘onteigening’ (artikel 1 Eerste Protocol EVRM), maar dat dit was toegelaten omdat was voldaan aan de toepasselijke vereisten. Artikel 2:349a lid 2 BW bood volgens de OK een voldoende wettelijke basis. De verkoop diende voorts een legitiem algemeen belang: het gezonde voortbestaan van Centric en de bescherming van de daarmee verbonden publieke belangen. Tot slot was de ingreep volgens de OK proportioneel, gelet op het transparante en competitieve verkoopproces, de waarborgen voor een passende verkoopprijs en de afweging of minder ingrijpende maatregelen konden volstaan. De OK verplichtte Sanderink dan ook de verkoop en uitvoering daarvan te gehengen en te gedogen. Dat liet overigens onverlet dat Sanderink bij de civiele rechter nog tegen de verkoop kon opkomen, zo overwoog de OK.

Cunico

Daarnaast is de Cunico-beschikking mogelijk relevant voor Nexperia (ECLI:NL:GHAMS:2015:4379). In die beschikking oordeelde de OK dat een aandelenuitgifte, ook als deze substantiële verwatering van een aandeelhouder tot gevolg heeft, onder omstandigheden tegen haar wil kan worden doorgezet. Op veel vlakken was de situatie bij Cunico overigens niet vergelijkbaar met die van Nexperia. Anders dan bij Nexperia was er bij Cunico sprake van een acute financieringsbehoefte en diende de aandelenemissie, waarbij een van de aandeelhouders verwaterde, ook om de impasse op te lossen.

Kan Two Circles zonder Wingtech?

Uit deze uitspraken volgt dat OK-functionarissen onder omstandigheden verregaande maatregelen kunnen treffen en dat het ontbreken van instemming van Wingtech een herstructurering dus niet op voorhand uitsluit. Of de OK-functionarissen van Nexperia het “Two Circles”-voorstel ook daadwerkelijk kunnen implementeren, zal allereerst afhangen van de gekozen vormgeving: een verkoop van dochtervennootschappen verschilt van een emissie van nieuwe aandelen op het niveau van Nexperia Holding of haar juridische splitsing. Centraal zal in ieder geval het belang van Nexperia en haar onderneming en de gevolgen voor alle betrokkenen (waaronder Wingtech) staan. Daarbij zullen de noodzaak tot herstructurering en de proportionaliteit voldoende duidelijk moeten zijn. Ook de waardering en financiële uitwerking zijn van wezenlijk belang.

Uitspraak Chinese rechtbank

Een extra complicatie vormen Chinese rechterlijke maatregelen. Volgens Wingtech ontving zij op 2 november 2026, drie dagen na de OK-zitting, een beschikking van de rechter in Dongguan. De daarin beschreven verboden richten zich tegen de Nederlandse Nexperia-vennootschappen en drie bestuurders. Op basis van die uitspraak is onder meer het vervreemden, verwateren of bezwaren van aandelen en het vervreemden of bezwaren van intellectuele eigendom en andere activa niet toegestaan.

Of deze verboden de plannen doorkruisen, is nog niet duidelijk. De OK-functionarissen worden in de beursmelding niet genoemd als partijen tegen wie de verboden zijn uitgesproken, maar dat neemt niet weg dat de verboden mede zijn gericht tot de vennootschappen waarvoor zij optreden. Ook is het niet duidelijk of en in hoeverre de uitspraak van de Chinese rechter werking heeft buiten China. Dat zijn juridisch interessante vragen die de kwestie compliceren. De maatregelen kunnen de uitvoering van Two Circles in ieder geval wel bemoeilijken.

Hoe verder?

Het verdere verloop laat zich moeilijk voorspellen. Partijen hebben al onderhandeld over een structurele oplossing en Wingtech zegt daarvoor open te blijven staan. Een regeling biedt de mogelijkheid om niet alleen afspraken te maken over de toekomstige structuur van Nexperia, maar ook over de overige geschillen en lopende procedures. Of partijen elkaar kunnen vinden, is onzeker. Uit de besproken rechtspraak van de OK volgt wel dat Wingtech met haar verzet niet zonder meer een herstructurering kan tegenhouden. De OK-functionarissen hebben dus mogelijk nog een stok achter de deur, al zal veel afhangen van de precieze uitwerking van het herstructureringsplan en de ruimte die de OK hun daarvoor laat. De komende beschikking kan daarin meer inzicht bieden.